Ngọc Diệp

Quý thính giả thân mến,

Thời gian gần đây, giới truyền thông đã lên tiếng cảnh báo về con số thanh thiếu niên, nhất là trẻ vị thành niên tại Úc, uống rượu quá nhiều. Chính quyền Liên Bang Úc cũng đã quảng cáo trên TV, nhằm nâng cao nhận thức nơi giới trẻ về những ảnh hưởng tai hại của bia rượu.

Điều đáng buồn, là song song với những quảng cáo mang tính cách giáo dục của chính phủ, chúng ta cũng nhìn thấy nhiều quảng cáo cổ vũ các mặt hàng bia rượu với hình ảnh các thanh niên, thiếu nữ tham dự party một cách vui vẻ, thoải mái bên những ly rượu, hoặc các chai nước ngọt có pha rượu trông rất hấp dẫn và đẹp mắt.

Một số phụ huynh quen biết với chúng tôi đã nêu thắc mắc rằng các loại thức uống này có gây nguy hại cho sức khỏe các em hay có khiến các em trở nên ghiền rượu hay không. Chúng tôi có thể nói ngay, rằng hỏi, tức là trả lời rồi đấy.

Thưa quý thính giả,

Loại nước ngọt có pha rượu mạnh được giới tiêu thụ đặt “tên lóng” là “alcopop”, vì ghép từ hai chữ: alcohol (tức là rượu ), và pop (tức là nước ngọt có ga như Coca-cola hay Pepsi).

Đây là loại nước ngọt có gas và pha chung với rượu, được chế biến và đóng chai sẵn, bầy bán khắp nơi. Loại thức uống này được phân loại vào mặt hàng nước uống đóng chai sẵn, tiếng Anh gọi là Ready-to-drink beverages, gọi tắt là RTD. Hiện nay, mặt hàng này đang là một thị trường hết sức béo bở tại Úc. Loại thức uống này đang dần dần được tiêu thụ nhiều hơn là các loại rượu mạnh như Rum hay Bourbon, vì chúng có pha nhiều đường nên không đắng như bia rượu và rất dễ uống.

Trung Tâm Quốc Gia Chuyên Nghiên Cứu Về Việc Sử Dụng Rượu Và Ma Túy sau khi thực hiện một cuộc khảo sát và thăm dò ý kiến các thanh thiếu niên từ 12 đến 30 tuổi, đã đi đến kết luận rằng loại nước ngọt có pha rượu mạnh này đã trở thành loại thức uống thông dụng nhất trong giới thanh thiếu niên, và cũng là loại thức uống giúp các em dễ dàng làm quen với bia rượu lần đầu tiên, nhất là các em gái.

Cách đóng bao bì của loại thức uống này trông thật đẹp mắt, hợp thời trang của giới trẻ vì dùng toàn màu sắc và cách trang trí nhãn hiệu rất “bắt mắt”, cộng thêm kiểu chai ngộ nghĩnh, xinh xắn, giống như những chai nước ngọt thường. Thêm vào đó, là các màn quảng cáo rất ngoạn mục trên TV, hoặc những tấm bích chương dán đầy ngoài đường phố, cho thấy không khí vui nhộn của một buổi tiệc thân thiện toàn những bạn trẻ tươi cười, âu yếm bên nhau, đã làm cho loại thức uống alcopop trở thành lựa chọn ưu tiên của giới trẻ, ngay cả trẻ vị thành niên.

Điều đáng chú ý hơn nữa, là một số nhà sản xuất còn làm các loại sữa có mùi các loại rượu khác nhau, các loại kẹo có pha rượu nhằm thu hút giới trẻ vị thành niên. May mắn thay, hiện nay chính phủ Úc đã hoàn toàn cấm bán những loại kẹo này trên thị trường Úc, dựa trên căn bản là các loại kẹo này quá thu hút trẻ con, đặc biệt là các em thiếu niên.

Tuy nhiên, một số loại sữa có pha rượu vẫn còn được bày bán tại Úc. Các loại sữa có pha rượu này nếm cũng khá giống như milkshakes, là loại sữa lạnh pha với đường và có đủ các mùi vị rất hấp dẫn như va-ni -la, sô-cô-la, strawberry, chuối hay bubble gum.

Thưa quý thính giả,

Thật ra, việc trẻ vị thành niên uống rượu không phải là một vấn đề mới mẻ gì ở Úc, là quốc gia nổi tiếng trên thế giới về số lượng tiêu thụ bia rượu, nhưng sự gia tăng số lượng trẻ em ghiền rượu tại Úc mới là mối quan tâm của các cơ quan phúc lợi xã hội. Kết quả một cuộc thăm dò ý kiến về việc uống rượu và sử dụng ma túy ở giới thanh thiếu niên, được thực hiện năm 2004, cho thấy rằng trong 6 em tham gia cuộc thăm dò ý kiến, thì lại có 1 em thú nhận rằng có ngày mình đã uống khoảng 20 ly các loại thức uống có pha rượu, ít nhất là mỗi tháng một lần.

Có lẽ một số thính giả Việt Nam cũng chẳng lạ gì cái lối nhậu nhẹt theo kiểu “xoay tua” của các đệ tử Lưu Linh trong đám tiệc. Nhiều khi thức ăn ê hề trên bàn tiệc nhưng chẳng ai đụng đũa, vì mọi người còn đang bận rót bia, rót rượu cho nhau, bận cụng ly và bắt nhau phải “trăm phần trăm” theo kiểu xoay vòng khắp bàn. Xoay khoảng 6, 7 “tua” trên bàn tiệc, mặt mày người nào cũng đỏ gay, thậm chí còn có người bắt đầu “cho chó ăn chè” nữa.

Nói như thế, thì chúng ta có thể tưởng tượng được cái không khí nhậu nhẹt của giới trẻ ngày nay. Trong các buổi tiệc tùng của giới trẻ, thì các em cũng thường thách thức nhau uống liên tiếp ít nhất là 5 ly một lúc. Đây là cách uống bia rượu hết sức tai hại, không những nguy hại cho sức khỏe, mà thậm chí, có thể gây đột quị đưa đến tử vong nữa. Tuổi thanh niên trai tráng, chẳng ai nghĩ sẽ có việc gì xảy ra với mình, nên các em không nghĩ đến việc sức khỏe bị ảnh hưởng trầm trọng.

Sự thật, thì không những sức khỏe bị ảnh hưởng, mà mối liên hệ giữa các em với mọi người chung quanh cũng trở nên xấu đi, như một hệ quả không tránh được. Ảnh hưởng tai hại của bia rượu ở giới trẻ, là có thể khiến các em bị ngộ độc vì cơ thể không tiêu hóa nổi một lượng rượu quá nhiều. Các em cũng dễ bị tai nạn xe cộ nhiều hơn, đi đứng không vững nên dễ té và gây thương tích cho bản thân mình. Tính tình các em cũng trở nên nóng nẩy hơn, dễ trở thành hung hăng, bị tình dục lôi cuốn và có lối hành xử thiếu kiểm soát, nhiều khi đi quá trớn, và nhiều em còn bị chết đuối nữa. Đó là chưa kể đến những chứng bịnh kinh niên, và thậm chí còn bị hoại não nữa.

Các em gái cũng tiêu thụ bia rượu nhiều không thua kém gì các em trai. Và điều trùng hợp ngẫu nhiên, đó là con số thống kê các em gái nghiện rượu có tỉ lệ thuận với việc tiêu thụ các loại nước uống alcopop trên thị trường. Điều các em không để ý, đó là một số loại thức uống alcopop này có pha rượu nhiều gấp 3 tiêu chuẩn thông thường, và các em không nhận thức được rằng chỉ cần uống một lon, hoặc một chai alcopop này là các em đã có nồng độ rượu trong máu nhiều hơn là tiêu chuẩn cho phép lái xe.

Thưa quý thính giả,

Giáo sư Jan Copeland làm việc tại Trung Tâm Nghiên Cứu Quốc Gia, Chuyên Nghiên Cứu về Việc Sử Dụng Rượu và Ma Túy, trong một bài viết đăng trên báo The Sydney Morning Herald hồi tháng 4 năm 2006, đã từng tuyên bố rằng :

“Chúng tôi đặc biệt quan tâm đến các em dưới 16 tuổi, ngày càng cho rằng uống các loại thức uống alcopop thì cũng giống như uống sữa chocolate vậy, và chẳng có nguy hại gì. Sở dĩ các em này không uống rượu, là vì rượu bia có vị đắng, và khi uống vào thì có cảm giác nóng bừng trong cơ thể. Ngày nay, các loại thức uống alcopop và sữa pha rượu đã khắc chế được những giới hạn này.”

Thưa quý thính giả,

Bản thân chúng tôi cũng đã thấy có một số em vị thanh niên Việt Nam đặc biệt ưa thích các loại nước uống alcopop này mà cha mẹ của các em lại chẳng hề quan ngại chút nào. Nhà có tiệc tùng, là cha mẹ các em mua bia rượu để đãi khách người lớn, và mua alcopop để đãi đám trẻ, mà trong đó có em mới 8, 9 tuổi.

Điều làm chúng tôi quan tâm, đó là việc phụ huynh không nhận thức được sự nguy hại của các loại nước ngọt có pha rượu này. Với nồng độ rượu pha vào nước ngọt cao như vậy, thì người lớn uống xong khoảng 2 chai cũng thấy choáng váng, nói chi đến trẻ em. Hơn nữa, điều chúng tôi chắc chắn, đó là alcopop vì có rượu, nên cũng là loại thức uống có thể gây ghiền.

Cổ nhân đã nói: “Lỗ nhỏ làm đắm thuyền”. Yêu con, chắc chắn chẳng có phụ huynh nào muốn nhìn thấy con em mình đi vào con đường nghiện rượu. Cơ Quan Bảo Vệ Người Tiêu Thụ và các dịch vụ phúc lợi xã hội tại Úc hồi gần đây cũng đã nêu sự quan tâm đến vấn đề nghiện rượu trong giới thanh thiếu niên, và đang yêu cầu chinh phủ bắt buộc in lời cảnh báo trên nhãn hiệu bia rượu, nhất là loại thức uống alcopop. Trong khi chờ đợi việc này trở thành hiện thực, chúng tôi ước mong quý phụ huynh lưu ý đến loại thức uống alcopop này và những tác hại lâu dài của nó trên con em mình mà cảnh báo các em nhiều hơn.

Chúng tôi xin tạm chấm dứt câu chuyện về alcopop tại đây. Kính chúc quý thính giả thân yêu một tuần lễ đầy phước hạnh và bình an.