"Dad's Helper" by Ron Mehl - Tùng Trân chuyển ngữ

Đứa bé trai đang giúp cha nó di chuyển một mớ sách từ gác mái chật chội xuống một căn phòng bên dưới rộng rãi hơn. Đối với đứa bé, đây là một công tác rất quan trọng vì nó đang giúp đỡ cha nó, mặc dù nó có thể làm cản trở, khiến cho công việc tiến hành chậm chạp hơn là thực sự phụ giúp ích được chút nào. Nhưng đứa bé có một người cha thật khôn ngoan và đầy kiên nhẫn, là người biết rằng điều quan trọng hơn là cùng làm việc chung trong một việc nào đó với đứa con trai của mình, chứ không phải là để di chuyển mớ sách làm sao cho thật nhanh chóng và hữu hiệu.

Tuy vậy, trong mớ sách của người cha, có những quyển sách giáo khoa khá lớn và khá nặng và nó được giao cho trách nhiệm để đem các quyển sách này xuống phòng bên dưới. Sự thật là, khi đứa bé đang mang một chồng sách kia, đống sách đổ nhào xuống sàn tới vài lần. Cuối cùng, đứa bé ngồi bệt xuống sàn và khóc òa lên vì thất vọng. Nó chẳng làm được cái tích sự gì cả. Nó chưa đủ sức để mang mớ sách này xuống cái thang lầu nhỏ hẹp. Nó cảm thấy bị tổn thương khi nhận ra rằng nó không thể giúp đỡ gì cho cha nó.

Không la mắng một tiếng nào cả, người cha vội ngồi xuống để lượm lại mớ sách đã bị đổ xuống sàn, để từng quyển sách vào cánh tay con, rồi ẵm cả đứa bé cùng mớ sách lên vào đôi cánh tay của mình, ôm cả đứa bé và mớ sách đi xuống phòng bên dưới. Cứ như vậy, hai cha con cứ tiếp tục khiêng hết mớ sách này cho đến mớ sách kia xuống phòng bên dưới, thích thú vì được làm việc bên cạnh nhau. Đứa bé thì ôm những quyển sách, còn người cha thì ôm đứa bé.

Chiếc Lọ Thủy Tinh

"The Pickle Jar" - Tùng Tri chuyển ngữ

Chiếc lọ thủy tinh, mà người ta thường dùng để đựng các món ngâm chua; sau khi ăn xong, thường được giữ lại, rửa sạch để dùng vào các việc khác.

Tôi không thể nào quên, về một chiếc lọ thủy tinh tương tự như vậy, nằm kế bên tủ quần áo trong phòng ngủ của ba mẹ tôi. Trước khi ba tôi lên giường mỗi tối, ông thường lục hết trong túi và thảy các đồng bạc cắc vào chiếc lọ thủy tinh đó. Khi lọ còn trống không, các đồng bạc được thảy vào, chạm đáy lọ, kêu leng keng nghe thật vui tai.

Từ từ, khi chiếc lọ bắt đầu có nhiều đồng bạc rồi, thì tiếng kêu không còn vang như hồi đầu nữa. Tôi thường ngồi bệt xuống sàn nhà, ngay trước chiếc lọ thủy tinh, ngắm nghía những đồng tiền tròn và nhỏ, bằng bạc cũng có, bằng đồng cũng có, trộn lẫn với nhau. Dưới những tia ánh sáng mặt trời chiếu qua khung cửa sổ, những đồng tiền trong lọ lấp lánh và phản chiếu tựa như một kho tàng quý giá của đám cướp biển. Khi chiếc lọ đã đầy tiền, ba tôi thường ngồi bên cạnh chiếc bàn ăn trong bếp, đổ hết tiền ra, rồi gom gói chúng lại trước khi đi đến nhà băng.

Đem mớ tiền này đến nhà băng luôn luôn là dịp đáng nhớ trong đời tôi. Được xếp gọn ghẽ trong một chiếc hộp giấy cứng, những đồng bạc cắc này nằm giữa ba tôi và tôi trên chiếc ghế nệm của chiếc xe tải cũ kỹ của ông. Mỗi lần và lần nào cũng vậy, khi chúng tôi đang trên đường đi đến nhà băng, ba tôi thường nhìn về phía tôi, ánh mắt tràn đầy hy vọng: "Những đồng bạc này sẽ giúp con thoát khỏi cuộc đời làm công ở hãng dệt. Đời con sẽ phải khá hơn đời ba. Cái tỉnh lỵ nhỏ hẹp này với mấy cái hãng dệt không thể chôn chặt mãi đời con". Mỗi lần và lần nào cũng vậy, khi ông đẩy cái hộp đựng tiền trượt trên mặt quầy về phía nhân viên thu ngân ở ngân hàng, ông tươi cười đầy tự hào và nói rằng: "Đây là tiền để dành cho con trai đi học đại học sau này. Nó sẽ không bao giờ làm việc ở hãng dệt suốt đời như tôi"

Sau mỗi lần đi gởi tiền ở nhà băng, chúng tôi thường tự thưởng cho mình bằng cách dừng lại ở chiếc quán bên đường để mua kem. Tôi luôn chọn kem có trộn chung với sô-cô-la, còn ba tôi thì thích kem có mùi va-ni-la. Khi người bán kem thối lại tiền cho ba tôi, ông thường chỉ cho tôi thấy những đồng bạc cắc đang nằm trong bàn tay ông rồi nói: "Khi về đến nhà, ba con mình sẽ bắt đầu bỏ tiền trở lại vào trong chiếc lọ".

Ba tôi luôn để cho tôi thả những đồng tiền đầu tiên vào trong chiếc lọ còn trống. Khi những đồng tiền rơi lách cách vào lọ với những tiếng khua vang thật vui tai, chúng tôi nhìn nhau cười thật lớn. Ba tôi nói: "Con sẽ đi học đại học nhờ vào các đồng cắc, đồng xu, đồng hào này. Nhưng con sẽ đi học được. Ba chắc sẽ thấy ngày đó"

Những năm tháng trôi qua và tôi đã hoàn tất bậc đại học và kiếm được một công việc ở một thành phố khác.

Có lần, khi về thăm ba mẹ, tôi cần phải sử dụng chiếc điện thoại để trong phòng ngủ, và khi đó, tôi chợt nhận ra rằng chiếc lọ thủy tinh không còn ở đó nữa. Nó đã hoàn tất mục tiêu của nó và nay đã được cất đi. Một nỗi nghẹn ngào dâng lên từ trong cổ khi tôi đăm đăm nhìn lại cái vị trí bên cạnh cái tủ quần áo, nơi mà chiếc lọ thủy tinh được đặt ngày nào. Ba tôi là người ít nói và ông cũng không bao giờ thuyết trình với tôi về tánh cương quyết, sự kiên trì và tấm lòng tin cậy vào tương lai. Nhưng chính cái lọ thủy tinh đó đã dạy tôi những mỹ tính này một cách hùng hồn hơn bất kỳ một lời lẽ văn hoa cầu kỳ nào.

Khi tôi lập gia đình, tôi thường kể cho vợ tôi là Susan về vai trò thật lớn lao của chiếc lọ thủy tinh tầm thường trong cuộc đời thơ ấu của tôi. Đối với tôi, chiếc lọ đó minh chứng hơn bất cứ điều gì khác, là ba tôi đã thương tôi biết là dường bao. Bất kể là ba mẹ tôi chật vật ra sao, ba tôi vẫn kiên trì tiếp tục thả những đồng bạc vào chiếc lọ thủy tinh mỗi ngày. Thậm chí là vào một mùa hè kia, khi ba tôi bị hãng dệt sa thải và mẹ tôi đã phải nấu cho cả nhà ăn món đậu vài lần trong tuần, nhưng không có một đồng xu nào bị lấy ra khỏi chiếc lọ. Ngược lại, mỗi lần ba tôi nhìn qua bàn ăn, thấy tôi đổ thêm nước xốt cà để làm cho dĩa đậu luộc dễ nuốt hơn, hơn bao giờ hết, ông lại càng trở nên cương quyết trong việc kiếm cách mở đường cho tương lai của tôi. Với ánh mắt long lanh, ông nói: "Nè con trai, khi con xong bậc đại học, con sẽ không phải ăn món đậu này nữa, trừ khi con muốn ăn mà thôi".

Mùa Giáng Sinh đầu tiên sau khi con gái tôi là Jessica chào đời, chúng tôi ở lại với ba mẹ vài ngày. Sau buổi ăn tối, ba mẹ tôi thường ngồi sát bên nhau trên chiếc ghế dài, thay phiên nhau ôm ấp vuốt ve đứa cháu đầu tiên của mình. Jessica bắt đầu khóc nhè, cho nên Susan vợ tôi bèn đỡ con từ đôi cánh tay của ba tôi. Nàng nói: "Có lẽ nó muốn thay tả", rồi nàng bế con vào phòng ngủ của ba mẹ tôi để thay tả cho con.

Khi thay tả xong cho con, Susan ôm con trở ra phòng khách, nhưng hình như có một cái điều gì đó vương vướng trong tầm mắt của nàng. Vợ tôi trao Jessica lại cho ba tôi, rồi vội kéo tay tôi, lôi tôi trở lại trong phòng ngủ. "Anh nhìn kìa", nàng nói thật dịu dàng, đôi mắt hướng về một chỗ trên sàn nhà bên cạnh chiếc tủ quần áo của ba mẹ tôi. Trước sự kinh ngạc của tôi, ngay tại đó, như chẳng bao giờ được cất đi, chiếc lọ thủy tinh đang đứng đó, với cái đáy vừa được phủ đầy với vài đồng bạc. Tôi tiến gần lại chiếc lọ thủy tinh, thọc tay vào trong túi và lấy ra một nắm tay đầy các đồng bạc. Nỗi xúc động dâng trào khiến tôi cảm thấy nghẹn ngào, và tôi đã thả mớ bạc trên tay vào trong chiếc lọ thủy tinh đó.

Khi tôi ngẩng nhìn lên và chợt nhận ra, ba tôi trên tay đang bồng Jessica, là con gái tôi, đã bước nhẹ vào phòng trước đó lúc nào mà tôi không biết. Đôi mắt chúng tôi chạm nhau và tôi biết ông cũng đang xúc động như chính tôi lúc đó. Cả ba tôi và tôi đều nghẹn lời, chẳng ai nói được nên lời, mà thật ra chúng tôi cũng chẳng cần phải nói với nhau lời nào cả.